Bildirim Yükümlülüğü ve İşten Çıkarma Tazminatı
Bildirim Yükümlülüğü
Her iki taraf (işveren ve işçi) asgari bildirim süresini gözlemleyerek süresiz iş sözleşmesini feshetme hakkına sahiptir. Belirsiz zamanlı bir sözleşme diğer tarafa yazılı bildirimde bulunmak veya tazminat ödeyerek sonlandırılır. Bildirim süresininuzunluğu istihdamın uzunluğuna bağlıdır. Asgari bildirim dönemi:
i. İstihdam süresi 6 aydan az ise 2 hafta;
ii. İşçi 6 aydan fazla ama 18 aydan az süreylebir işveren içinçalışmış ise 4 hafta;
iii. İşçi 18 aydan daha fazla ama 3 yıldan azsüreyle,işveren içinçalışmış ise 6 hafta;
iv. İşçi 3 yıldan daha fazla işveren içinçalışmış ise 8 hafta.
Yukarıda belirtilen süreler kanuna uygun asgari sürelerdir. Bu süreler,taraflar arasında yapılan sözleşmeler ile artırılabilir. Taraflardan birisi fesih için bildirim şartına uymadığı durumda tazminat ödemek zorundadır.Her iki taraf sağlık sebepleri, ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan hallerde ve zorlayıcı sebepler durumunda herhangi bir bildirimde bulunmaksızın derhal iş sözleşmesini feshedebilir.İş Kanununun belirlediği ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan hallere dayanarak, işçi veya işveren için tanınmış olan sözleşmeyi fesih yetkisi, iki taraftan birinin bu çeşit davranışlarda bulunduğunu diğer tarafın öğrendiği günden başlayarak altı iş günü geçtikten ve fiilin gerçekleşmesinden itibaren bir yılı aşmadan öncekullanılması gerekir.
Kaynak: Md. 17, 24-26 İş Kanunu 2003; 42-52 Sosyal Güvenlik Kurumu Genelgesi
İşten Çıkarma Tazminatı
2003 İş Kanunu'nun 6. geçici maddesikıdem tazminatı konusunu düzenler.Kanun iş ilişkisinin sona ermesinde, çalışanlara bir kıdem tazminatı ödenmesiniöngörmektedir. Bu demek oluyor ki, 2003 İş Kanunununyürürlüğegirmesinden sonra, yürürlükten kaldırılmış olan 1475 sayılı İş Kanununun 14’üncü maddesindeki hükümler, kıdem tazminatı ile ilgili yeni bir yasa kabul edilene kadar yürürlükte kalacaktır.Kıdem tazminatı hakkına sahip olmak için, bir işçinin en az bir yıl boyuncabir işveren içinçalışmış olması gerekir. Kıdem tazminatı her istihdam yılı için 30 günlük ücretkarşılığıödenir. Bir yılı aşan süreler için orantılı olarak ödeme yapılması gerekir.Aşağıdaki sebeplerden dolayı iş sözleşmesi feshedilmişse, kıdem tazminatı hakkına sahip olunur:
i. İşveren tarafından, İş Kanunu Md. 25/II dışında belirtilen geçerli nedenlerden dolayı (çalışanın ahlaksız veya onursuz davranış sebebiyle veya benzer davranışlarda);
ii. İşveren tarafından, Kanunu'nun 24. maddesine göre (herhangi bir haklı sebep için);
iii. Askere çağrılma nedeniyle;
iv. Yaşlılık, emeklilik, malulen emeklilik nedeniyle;
v. Evlilik nedeniyle kadınçalışanınistifası (evlilik tarihinden itibaren biryıl içinde);
vi. Çalışanın ölümünde.
İşçilerin her bir hizmet yılı için bir aylık maaş alma hakkı bulunduğu için hükümet her altı ayda bir revize edilecek olan kıdem tazminatı ödeme tavanı getirmiştir. Kıdem tazminatı ödeme tavanı 1 Ocak 2021 - 30 Haziran 2021 dönemi için brüt 7.638,69 TL'dir.
(Geçici Md. 6 İş Kanunu ve 1475 sayılı İş Kanunu Md. 14, 1971)
