Dit zijn de plannen van kabinet-Rutte IV voor werknemers en zzp’ers (10-01-2022)

'Grote' hervormingen arbeidsmarkt

Net als de voorgaande kabinetten wil ook Rutte IV een aantal grote hervormingen in de arbeidsmarkt doorvoeren. Het voornemen is om de verschillen tussen vast werk en flexwerk te verkleinen. De leidraad hiervoor zijn het eindrapport van de commissie Regulering van Werk ('commissie Borstlap') en een advies van de Sociaal-Economische Raad (SER). In totaal wil het kabinet hierin € 500 miljoen per jaar investeren. Hiernaast wordt € 300 miljoen per jaar vrijgemaakt om de loondoorbetaling bij ziekte in het midden- en kleinbedrijf te beperken.

Verhoging minimum(UUR)loon

Het kabinet neemt het initiatiefwetsvoorstel van PvdA en GroenLinks over om een minimumloon per uur wettelijk vast te leggen. De werkweek van 36 uur is hierbij het uitgangspunt. Daarnaast wordt een stapsgewijze verhoging van het minimumloon met 7,5 % aangekondigd. Dit moet vanaf 2023 gebeuren.

Deze verhogingen gelden ook voor de daaraan gekoppelde uitkeringen, behalve voor de AOW. De lagere pensioeninkomens zullen via de inkomensafhankelijke ouderentoeslag worden gecompenseerd.

Betaling ouderschapsverlof naar 70%

Rutte III beloofde al de invoering van betaald ouderschapsverlof voor de duur van 9 weken, met een uitkering van 50% van het dagloon. Dit zou dan mogen worden opgenomen in het eerste levensjaar van het kind. Kabinet-Rutte IV maakt hier 70% van, direct vanaf de invoeringsdatum op 2 augustus 2022.

Verhoging onbelaste reiskostenvergoeding

Vanaf 2024 zal in twee stappen de onbelaste reiskostenvergoeding verhoogd. Die nu is nog € 0,19 per kilometer. De manier waarop wordt nog nader uitgewerkt.

Versnelde afbouw zelfstandigenaftrek en Verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering

Voor zzp'ers leveren de voornemens alleen minnen op: de zelfstandigenaftrek wordt versneld afgebouwd met € 650 per jaar. Hiermee komt de aftrek uit op € 1.200 in 2030. Door de verhoging van de arbeidskorting gaan zzp'ers niet erop achteruit. Ze profiteren echter niet van de aangekondigde lastenverlichting, in tegenstelling tot werknemers. Daardoor valt dit voornemen toch negatief uit. Ook de afschaffing van de middelingsregeling zal zzp'ers, die vaak met wisselende inkomsten te maken hebben, op achterstand zetten.

De verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp'ers "om oneerlijke concurrentie en te grote inkomensrisico's voor individuen te voorkomen" wordt ook genoemd in het coalitieakkoord. Ook bij de Wet DBA lijkt Rutte IV door te borduren op eerdere voornemens. Hierbij gaat het om betere handhaving als werknemerschap wordt vermoed.

Lastenverlichting: € 3 miljard

Voor lage- en middeninkomens, werkenden en gezinnen wordt een lastenverlichting van € 3 miljard in het vooruitzicht gesteld. De hervorming en vereenvoudiging van de huurtoeslag is hierbij inbegrepen. Dit moet over de hele kabinetsperiode erin resulteren dat deze groepen gemiddeld meer te besteden hebben.

Brede armoede- en schuldenaanpak

Het kabinet wil de bestaanszekerheid van lage- en middeninkomens versterken en de lasten verlagen. De door voorgaande kabinetten ingezette aanpak van de schuldenproblematiek wordt doorgezet met meer aandacht voor de rol van overheidsincasso's zelf. Daarnaast kondigt het kabinet aan het sociale minimum elke vier jaar te herijken: is dit bedrag nog wel genoeg?

Aanvullend worden een wijziging van de kostendelersnorm (dat het ophogen van de leeftijdsgrens voor inwonende kinderen tot 27 jaar omvat) en het verruimen van de bijverdiensten in de bijstand voorgesteld.

Kinderopvang

Het kabinet beoogt een fundamentele herziening van de financiering van de kinderopvang. In plaats van de inkomensafhankelijke toeslag aan de ouders uit te keren, gaat die direct naar de kinderopvanginstellingen zelf. De ouderbijdrage wordt stapsgewijs verlaagd tot 5% voor werkende ouders. Dit zou voor de laagstbetaalden een kleine verhoging betekenen, dus mogelijk wordt dit nog aangepast in later stadium. Tevens is aangekondigd dat het vergoedingspercentage mogelijk opgehoogd wordt naar 100%, maar dit hangt af van de werking van deze regeling in de praktijk.

Klimaat en energie

In het hoofdstuk over klimaat en energie staan een aantal voornemens die specifiek op werkenden van toepassing zijn:

• Opleiding en her- en bijscholing vakmensen: voldoende vakmensen is een randvoorwaarde voor een ambitieus klimaatbeleid;
• Uitvoering in samenwerking met onderwijsinstellingen, overheden en sociale partners;
• Stimuleren thuiswerken via afspraken met het bedrijfsleven en overheden.

Zo ziet 2022 eruit

• Wat houd jij in 2022 netto over?
• Bekijk wat de nieuwe ministers van kabinet-Rutte IV verdienen
• Dit zijn de veranderingen voor werkenden in 2022